Twój komputer startuje szybciej i nie jest już zapchany zbędnymi programami. Brawo Ty! Dziś zajmiemy się naszym głównym oknem na świat – przeglądarką internetową. To w niej spędzamy 80% czasu, a ona, podobnie jak cały system, potrafi z czasem niemiłosiernie „zamulić”. Strony wczytują się w nieskończoność, filmy się zacinają… Brzmi znajomo?
Pomyśl o swojej przeglądarce jak o samochodzie. Komputer to silnik, ale przeglądarka to nadwozie z bagażnikiem i przyczepą. Z biegiem czasu do tego „bagażnika” wrzucasz mnóstwo drobnych śmieci (dane przeglądania), a do haka podczepiasz kolejne „przyczepy” (rozszerzenia). Nawet najszybszy silnik nie pociągnie sprawnie tak obciążonego pojazdu.
Dziś opróżnimy ten bagażnik i odczepimy niepotrzebne przyczepy. Nie martw się – nie stracisz swoich zapisanych haseł! Pokażę Ci, jak to zrobić bezpiecznie.
Część 1: Wyrzucamy śmieci z bagażnika – Pamięć Podręczna i Ciasteczka
Dwa główne rodzaje „śmieci” w przeglądarce to:
- Pamięć podręczna (cache): To fragmenty stron (obrazki, logo), które przeglądarka zapisuje, by następnym razem wczytać je szybciej. Z czasem ta pamięć staje się ogromna i zaśmiecona.
- Ciasteczka (cookies): Małe pliki tekstowe, które zapamiętują Twoje ustawienia na stronach. Są przydatne, ale ich nadmiar też szkodzi.
Na szczęście, jest jeden magiczny skrót klawiszowy, który działa w niemal każdej przeglądarce (Chrome, Firefox, Edge, Opera) i przenosi nas prosto do centrum sprzątania.
Wciśnij i przytrzymaj na klawiaturze: Ctrl + Shift + Del
Na ekranie pojawi się okno „Wyczyść dane przeglądania”. Zanim cokolwiek klikniesz, zwróć uwagę na trzy kluczowe rzeczy:
- Zakres czasu: Ustaw go na „Od początku” (lub „Cały okres” / „Wszystko”). Chcemy zrobić generalne porządki, a nie tylko z ostatniej godziny.
- Pola do zaznaczenia: Zaznacz dwie najważniejsze pozycje:
- Ciasteczka i inne dane witryn
- Obrazy i pliki(lub pliki i strony) zapisane w pamięci podręcznej
- NAJWAŻNIEJSZE! Upewnij się, że pole „Hasła i inne dane logowania” jest ODZNACZONE. Dzięki temu nie stracisz zapisanych haseł do swoich ulubionych serwisów.
Gdy wszystko jest ustawione, kliknij niebieski przycisk „Wyczyść dane”. Przeglądarka przez chwilę pomyśli i gotowe! Twój „bagażnik” jest pusty.
Część 2: Odczepiamy przyczepę – Zarządzanie Rozszerzeniami
Rozszerzenia (zwane też wtyczkami lub dodatkami) to małe programy, które dodają nowe funkcje do przeglądarki. Np. AdBlock do blokowania reklam. Są super, ale każde z nich to dodatkowe obciążenie. Często instalujemy je „na chwilę”, a potem o nich zapominamy.
Czas zrobić z nimi porządek.
- Dla Google Chrome: Kliknij trzy kropki w prawym górnym rogu, wybierz Rozszerzenia, a następnie Zarządzaj rozszerzeniami.
- Dla Mozilla Firefox: Kliknij trzy paski w prawym górnym rogu, wybierz Dodatki i motywy, a następnie przejdź do sekcji Rozszerzenia.
Zobaczysz listę wszystkich zainstalowanych dodatków. Przejrzyj ją i przy każdym zadaj sobie pytanie: „Czy ja na pewno tego używam?”. Jeśli odpowiedź brzmi „nie” lub „nie pamiętam, co to jest”, masz dwie opcje:
- Wyłącz: Przełącznik obok nazwy rozszerzenia. To bezpieczna opcja, jeśli nie jesteś pewien.
- Usuń: Najlepsza opcja dla dodatków, których na 100% nie potrzebujesz.
Bez litości pozbądź się wszystkich zbędnych „przyczep”. Zostaw tylko te, z których aktywnie korzystasz (np. jeden, ulubiony AdBlock).
Fantastycznie! Zrestartuj teraz swoją przeglądarkę (zamknij ją i otwórz ponownie). Gwarantuję, że poczujesz różnicę. Strony powinny wczytywać się szybciej, a całość będzie działać płynniej.
Masz już czysty dysk, okiełznane programy i superszybką przeglądarkę. Czujesz się prawie jak haker, prawda? To świetnie, bo jutro zajmiemy się czymś absolutnie kluczowym dla każdego hakera (i użytkownika!) – bezpieczeństwem.
